1968.
Kruidenier Braam (51) wisselde toonbank met preekstoel.
Studie voltooit in Amstelveen.
(van onze speciale verslaggever).
AMSTELVEEN / LEIDERDORP.
Maar drie jaar heeft hij er over gedaan om predikant te worden, de 51-jarige kruidenier D. Braam uit Leiderdorp.
Dit was alleen mogelijk doordat hij in een rustige omgeving kon werken. Die vond hij – alle geluidshinder van vliegtuigen ten spijt – bij zijn dochter Tendeloo-Braam in de Ferdinant Bolweg te Amstelveen.
“Je kon thuis niet leren. Als ik iemand hoorde lopen, of m’n vrouw de knop van de deur maar aanraakte, was ik er al uit”, zegt hij nu. “Ik moet me helemaal opsluiten, als ik aan het studeren ben. In de praktijk was dat in Leiderdorp niet mogelijk. Daarom ging ik naar mijn dochter in Amstelveen. Daar zat ik van maandagmorgen vroeg tot woensdagsavonds laat. Zij verving mij die tijd in de winkel en haar man was overdag weg. Hij moest er s’morgens om zeven uur al uit. Dan kwam ik ook op en studeerde – natuurlijk met onderbreking – tot s’avonds elf uur. Alleen de melkboer kwam s’morgens aan de deur. Dan hoefde ik alleen maar nee te schudden: ik had niets nodig”.
Hij had een studierooster ontworpen, waarin ook zijn vier kinderen werden betrokken. “Donderdagmorgen stapte ik weer mijn winkel in om me bezig te houden met de problemen van mijn bedrijf. Die lagen er altijd te wachten. Ik verkoop namelijk veel buitenlandse artikelen”.
Vroege aspiraties.
Hoe kwam deze Leiderdorpse kruidenier er eigenlijk toe om zo laat nog predikant te gaan studeren?
“Drie jaar geleden had ik hier in Leiderdorp een gesprek met dominee Van Drie. We zaten achter een fles sherry over allerhande dingen te praten: vooral geestelijk. Ds. Van Drie wist dat ik vroeger aspiraties had om predikant te worden: “Je gaat zeker weer beginnen”, zei hij opeens. “Nee”, zei ik, “want dan ga ik tegelijk met emeritaat, maar hij hield aan en kwam er later nog eens op terug”. Zo is het gekomen dat de 51-jarige kruidenier binnenkort ergens in ons land als predikant op de kansel van een gereformeerde kerk zal staan.
Geboren Amsterdammer.
In Amsterdam geboren en later naar Brabant verhuisd, kwam hij op zijn zeventiende met zijn ouders naar Leiderdorp. Hij kon goed leren en mocht in Leiden naar het gymnasium. Door huiselijke omstandigheden kwam hij echter niet verder dan de tweede klas. Hij moest van school en begon later – met z’n 21ste, een kruidenierszaak in Leiderdorp. Eerst bestond dat, in het langs de deur gaan met een mandje. De zaak breidde zich geleidelijk uit, specialiseerde zich vooral in buitenlandse wijnen.
“Ik heb hier in dertig jaar een bloeiende zaak opgebouwd. Drie weken geleden heb ik haar verkocht. Dit gaat je wel aan het hart. Het is je levenswerk; je laat iets achter. Maar nu ga ik doen wat ik van jongs af aan gewild heb.
Financieel ga ik er een heel klein beetje op achteruit, maar dat kan me niets schelen. Het ambt van predikant heeft me altijd buitengewoon geboeid. Al van mijn vijftiende af. Iedereen die me van vroeger kent weet zich dit te herinneren”, aldus de heer Braam.
Hij heeft naderhand nog wel enkele cursussen gevolgd, zoals Latijn, maar niet meer met het doel nog eens predikant te worden. Hij las graag wat boeken over de Gallische oorlogen en Julius Caesar, waarbij het Latijn hem zeer goed van pas kwam.
Veel gelezen.
“Onbewust heb ik sinds die tijd ook alle theologische stromingen in ons land gevolgd en alles gelezen wat mij over geestelijk leven onder ogen kwam. Ik heb nooit bewust gestudeerd. De drie jaar van mijn studie ben ik hier gecoachet door ds. Van Drie en ds. Dronkert (ds. J. van Drie en dr. K.Dronkert zijn resp. gereformeerde predikant te Leiderdorp en te Leiden – P.B.)
“Maar thuis kon ik niet studeren. We stonden met z’n vijven in de zaak en steeds hadden ze me voor iets nodig. Trouwens, het was mijn hobby”. De heer Braam huist nu met zijn gezin even verder in de koningsstraat te Leiderdorp, sinds een paar weken. In de winkel op de hoek woont de nieuwe eigenaresse. Een van Braams dochters helpt er nog in de zaak.
Studieproblemen.
In de nieuwe woonkamer daar zijn nog schoolgaande dochter eenvoudig maar smaakvol en kunstzinnig ingericht, met veel planten, vertelt de aanstaande predikant voor de problemen die er bij zijn studie rezen. Hij is sportief gekleed, spreekt vlot en duidelijk. Zijn ogen kijken doordringend maar vriendelijk.
Hij vertelt over het afwisselend studeren en werken in zijn zaak. Een vrije dag had hij nooit want zondags ging hij uit preken. Overal in de classis Leiden stond hij op de preekstoel. En niet alleen in de kerk. Ook in het bejaardentehuis te Leiderdorp was hij een veel geziene spreker. “De laatste twee, drie weken heb ik in Leiderdorp gestudeerd, in een kamertje in de Scheppingskerk. Daar had ik me helemaal opgeborgen en studeerde ik twaalf uur per dag. Alleen mevrouw Van Drie bracht me af en toe koffie. Ik kon predikant worden via artikel zes.